بررسی تقاضای نهاده‌ها، صرفه‌جوئی‌های ناشی از مقیاس و تغییرات فنی در صنعت تولید برق کشور طی دوره 86-1350

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیأت علمی دانشکده علوم اداری و اقتصادی، دانشگاه فردوسی مشهد

2 کارشناس ارشد اقتصاد نظری، دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده

اهداف اصلی این تحقیق برآورد معادلات تقاضا برای نهاده‌ها و بررسی صرفه‌جوئی‌های ناشی از مقیاس نیروگاه‌های حرارتی کشور طی دوره 86-1350 می­باشد. استخراج معادلات تقاضای نهاده‌های تولید با استفاده از قضیه شفارد لما از تابع هزینه ترانسلوگ صورت می­گیرد. داده‌های مورد استفاده در این مطالعه به صورت سری زمانی و مربوط به کلیه نیروگاه‌های حرارتی تولید برق کشور می­باشد. برآورد معادلات تقاضا به همراه تابع هزینه ترانسلوگ از طریق رگرسیون نامرتبط خطی (SUR) انجام می­گیرد. نتایج حاصل از این تحقیق نشان دهنده تأئید شرط خوش رفتاری تابع هزینه ترانسلوگ و همچنین پذیرش فرض وجود صرفه‌جوئی‌های ناشی از مقیاس برای نیروگاه‌ها است. آزمون حداکثر راستنمایی، تورش تغییرات فنی را برای نیروگاه‌های ایران مورد تائید قرار داد. در بررسی نرخ تغییرات فنی در دوره مورد مطالعه مشخص شد که تکنولوژی تولید برق در ابتدا، رشدی فزاینده و سپس رشدی نزولی داشته است. کشش جانشینی آلن-اوزاوا رابطه مکملی شدید بین نفت کوره و گازوئیل و رابطه مکملی ضعیفی بین گازوئیل و گاز طبیعی را نشان می­دهد. نتایج حاصل از برآورد سهم نهاده‌هادر ترکیب هزینه نیروگاه‌ها، بیشترین سهم را به سوخت و کمترین سهم را به نیروی کار اختصاص داد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Demand for Inputs, Economies of Scale and Technical change in Iran’sElectricity Generation Industry during 1350-1386

نویسندگان [English]

  • Ahmad Seifi 1
  • Mohammad Reza Dehghanpoor 2
1 Faculty Member, FerdowsiUniversity of Mashhad
2 Master’s graduate in Economics from Ferdowsi University of Mashhad
چکیده [English]

The main objectives of this research are the estimation of input demand equations and the investigation of economies of scale and technical change in Iran’s thermal power (electricity) generation industry during 1350-1386. Input demand equations are derived from a translog variable cost function using Shephard’s lemma. Data used in this study are for thermal electricity generation industry and they are of aggregate time series type. Estimation of input demand equations along with translog cost function is done with the method of Seemingly Unrelated Regressions (SUR). Results show the existence of a well-behaved translog cost function and economies of scale in Iran’s electricity generation industry. They also indicate the existence of bias in technical change over the stated time period. It is found that the rate of technical improvement was increasing in the earlier parts of the period and decreasing in the later parts of the same period. In addition, estimates of Allen-Uzawaelasticities of substitution, own- and cross price elasticities of demand, and Morishimaelasticities of substitution for inputs are presented in the article.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Translog cost function
  • Input demand
  • Economies of scale
  • Allen-Uzawa elasticities of substitution
  • Morishimaelasticities of substitution
  • Technical change
الف) منابع و مآخذ فارسی
  1. خداداد کاشی، فرهاد (1386). "صرفه‌های مقیاس در اقتصاد ایران: مورد بخش صنعت". طرح‌های پژوهشی سازمان مرکزی پیام نور.
  2. ریحانی نیا، وحید (1377). بررسی جانشینی عوامل تولید در تولید برق و اثر آن بر صرفه جویی انرژی، پایان نامه کارشناسی ارشد اقتصاد، دانشگاه تهران.
  3. عماد زاده، مصطفی. آذربایجانی، کریم. و زمانیان، غلامرضا (1380). "صرفه‌های ناشی از مقیاس: تحلیلی از وضعیت شرکت ذوب آهن اصفهان". مجله تحقیقات اقتصادی (59): 95-116.
  4. لیسبی، ریچارد چی. و کالین هاربی (1378). اصول علم اقتصاد 1، اقتصاد خرد. منوچهر فکری ارشاد؛ ص 276.
  5. محمودی عالمی، شجاع (1384). برآورد معادلات تقاضای نهاده برق در اقتصاد ایران با استفاده از تابع هزینه ترانسلوگ، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشکده علوم اقتصادی و سیاسی، دانشگاه شهید بهشتی ص 21.
  6.  نفر، نصرت الله (1385). "ظرفیت بهینه تولید در صنعت خودرو سازی ایران". مجموعه مقالات همایش صنعت خودرو ایران و اقتصاد جهانی.
 
ب) منابع و مآخذ لاتین
  1. Allen, R.G.D. (1938). Mathematical Analysis for Economists, London, Macmillan.
  2. Al-Mutairi, N. N., and Burney. (2002). "Factor Substitution and Economies of Scale and Utilization in Kuwait's Crude Oil Industry". Energy Economics 24: 337-354
  3.  Andrikopoulos, A. A. and J, Loizides. (1998). "Cost Structure and Productivity Growth in European Railway System". Applied Economics 30: 1625-2639.
  4. Atkinson, S. E. and R. Halverson. (1976). "Inter fuel Substitution in Steam Electric Power Generation". Journal of Political Economy. 84(5): 959-978. 
  5. Binswanger, H. P. (1974). "A Cost Function Approach to the Measurement of Elasticities of Factor Demand and Elasticities of Substitution". American Journal of Agricultural Economics (56): 377-386.
  6. Blackorby, C. R. and Russell. (1989). "Will the Real Elasticity of Substitution Please Stand Up? A Comparison of the Allen/Uzawa and Morishima Elasticities". American Economic Review (79)4: 882-888.
  7. Christensen, L, R, and W. H, Greene. (1976). "Economic of scale in U.S. Electric Power Generation". Journal of Political Economy 84(4): 657-676.
  8. Christensen, L.R: Jorgenson, D.W and L.T. Lau. (1971). "Conjugate Duality and the Transcendental Logarithmic Production Function". Econometrica 39: 225-256.
  9. Diewert, W. E., and T. J, Wales. (1987). "Flexible Functional Forms and Global Curvature Condition". Econometrica 55(1): 43-59.
  10. Erkila, J. (1990(. "Economic information about ironmaking". Applied Economic 27: 1335-1353.
  11. Lopez, R. E. (1980). "The Structure of Production and the Derived Demand for Inputs in Canadian Agriculture". American Agricultural Economics 68: 38-46
  12. Nerlove, M. (1963). "Return to Scale in Electricity Supply" in Measurement in Economics: Studies in Mathematical Economics and Econometrics in Memory of Yehuda Grunfeld. Edited by Carl F. Christ. Stanford University Press.
  13. Okunade, A. )1993(. "Production cost structure of U.S. Hospital pharmacies". Journal of Applied Econometrics Vol. 8: 277-294.
  14. Shephard, R. W. (1953). Cost and Production Function, Princeton University Press.
  15. Thomson, T. (2000). "Short Cuts to Dynamic Factor Demand Modelling". Journal of Econometrics Vol. 97: 1-23.
  16. Uzawa, H. (1963). "Production Function with Constant Elasticities of Substitution". Review of Economics and Statistics 44(4): 291-99.
  17.  Zellner, A. (1962). "An Efficient Method for Estimating Seemingly Unrelated Regression and Test for Aggregation Bias". J. American Statistical Association 57: 585-612.